Pomiar wydajności pomp ciepła a regulacje prawne

Wybierając pompę ciepła, należy się kierować przede wszystkim przesłankami merytorycznymi, czyli obiektywnie przedstawionymi danymi technicznymi urządzenia. Podstawowym parametrem charakteryzującym efektywność energetyczną pomp ciepła, który pozwala porównać różne urządzenia o tej samej mocy, jest współczynnik COP. Badanie pomp ciepła ze sprężarkami o napędzie elektrycznym do ogrzewania pomieszczeń powinno odbywać się w znormalizowanych warunkach określonych w normie PN-EN 14511.

Badanie wydajności pomp ciepła w znormalizowanych warunkach wymienionych w PN-EN 14511

Definicja zawarta w normie PN-EN 14551 określa pompę ciepła jako zamknięty w obudowie zestaw lub zestawy, których zadaniem jest dostarczanie ciepła. Urządzenia te wyposażone są w sprężarki o napędzie elektrycznym. Podstawowym parametrem charakteryzującym efektywność energetyczną tego typu pomp ciepła jest współczynnik COP. Określa on stosunek włożonej energii elektrycznej do ilości uzyskanej energii cieplnej w konkretnych warunkach pracy układu. Wskazanie tej wartości dla danej pompy ciepła jest możliwe po przeprowadzeniu badań laboratoryjnych w warunkach zgodnych z obowiązującymi normami. Dzięki tym regulacjom możliwe jest obiektywne porównanie parametrów takich jak wydajność cieplna, zużycie energii oraz COP różnych pomp ciepła. Jest to możliwe dzięki badaniom różnych pomp ciepła w tych samych warunkach. Producent jest zobowiązany do tego, aby podać wartość współczynnika COP dla danej pompy na jej tabliczce znamionowej. Jego wartość jest jednym z najważniejszych kryteriów branych pod uwagę przy wyborze pompy ciepła.

Centralny Ośrodek Chłodnictwa COCH jest jedyną jednostką notyfikowaną w Polsce uprawnioną  do przeprowadzenia badań wydajnościowych pomp ciepła wyznaczających dla nich współczynnik COP. Zgodnie z normą PN-EN 14551 badania pomp ciepła do ogrzewania pomieszczeń ze sprężarkami o napędzie elektrycznym, obejmują przede wszystkim wyznaczenie charakterystyk energetycznych. Wydajność urządzeń jest badana w różnych znormalizowanych warunkach określonych we wspomnianej normie oraz dodatkowych określonych przez producenta. Przeprowadzany jest również pomiar charakterystycznych wielkości elektrycznych danej pompy ciepła oraz wyznaczenie współczynników efektywności energetycznej, w tym COP. Wykonywane są również badania bezpieczeństwa użytkowania.

Należy zaznaczyć, że wymienione wyżej pomiary odbywają się w ściśle określonych w normie warunkach. Podstawowe badanie odbywa się w warunkach znamionowych znormalizowanych. Oprócz tego wykonywane są także badania w warunkach znamionowych zastosowania.

Na co zwrócić uwagę dokonując wyboru pompy ciepła

Współczynnik COP dla danej pompy ciepła w bardzo dużej mierze zależy od warunków, w których przeprowadzono badanie. Przed podjęciem decyzji, warto zatem sprawdzić, czy producent podaje w swoich materiałach pełną charakterystykę wyrobu, czy prezentowana wartość współczynnika COP dotyczy pracy urządzenia w najkorzystniejszych warunkach. Pozwoli to uniknąć rozczarowania spowodowanego niską efektywnością działania zainstalowanego urządzenia.
Badania pomp ciepła oferowanych przez HKS Lazar przeprowadzone zostały w Centralnym Ośrodku Chłodnictwa COCH w Krakowie. Oprócz testów przewidzianych przepisami normy PN-EN 145111 dodatkowo zleciliśmy tej jednostce przeprowadzenie pełnych badań. Dzięki temu nasi klienci mogą mieć pewność co do poprawności pracy naszych pomp ciepła w niskich temperaturach dodatkowych punktów pracy, które w tym przypadku  nie są deklaracją producenta, a wynikiem szczegółowych, rzetelnych i niezależnych  analiz laboratoryjnych.

Na naszą decyzję o wykonaniu badań dla wielu punktów pracy wpłynął przede wszystkim fakt, że w poszczególnych krajach członkowskich UE obowiązują różne przepisy w tym zakresie. Wiele państw należących do UE wprowadziło bowiem własne, bardziej rygorystyczne regulacje ze względu na sygnały z rynku, że badania przewidywane przez normę PN-EN 14 511 mogą być niewystarczające, ponieważ wymagają pomiarów jedynie dla temperatury zewnętrznej A7 oraz A2 ᵒC. Wobec tego w Niemczech, Wielkiej Brytanii i Skandynawii wprowadzono obowiązek wyznaczania dodatkowych punktów pracy. Na przestrzeni lat pojawiły się niezależne organizacje z własnymi regulacjami dotyczącymi mierzenia punktów pracy KEYMARK i EHPA. Postanowiliśmy zatem zebrać te informacje i wykonać badanie naszych pomp ciepła we wszystkich punktach pracy wymienionych w tych przepisach, począwszy od temperatury A12 aż do temperatury (A-15 ᵒC).

Podsumowując, zanim dokonamy wyboru pompy ciepła oprócz współczynnika COP i tego, w jakich warunkach został określony, powinniśmy zwrócić także uwagę na to, czy porównujemy urządzenia o tej samej mocy. Poza tym należy sprawdzić, czy wartości dla dodatkowych punktów pracy są deklaracją producenta, czy zostały określone podczas odpowiednich badań. Dobrze jest również przeanalizować czy typoszereg podany w katalogu jest zgodny z certyfikatem i czy wszystkie oferowane modele go posiadają. Ważne jest także to, aby sprawdzić, czy dana pompa posiada znak CE i czy oznacza on certyfikat bezpieczeństwa użytkowania, a nie np. China Export.